Karpatka — puszysty polski deser z kremem
Karpatka to jedno z najsmaczniejszych polskich ciast — dwie warstwy puszystego ciasta parzonego (tego samego co na ptysie!) przełożone gęstym kremem budyniowym. Nazwa pochodzi od pofałdowanego wierzchu, który przypomina szczyty Karpat.
Składniki
Ciasto parzone:
- 250 ml wody
- 125 g masła
- 150 g mąki pszennej
- 5 jajek
- szczypta soli
Krem budyniowy:
- 750 ml mleka
- 2 budynie waniliowe
- 100 g cukru
- 250 g masła (miękkiego)
Przygotowanie
Krok 1: Ciasto parzone
Wodę zagotuj z masłem i solą. Zdejmij z ognia, wsyp mąkę i energicznie mieszaj drewnianą łyżką, aż masa odejdzie od garnka. Przestudź do ciepłego. Dodawaj jajka po jednym, za każdym razem dokładnie mieszając.
Krok 2: Pieczenie
Masę podziel na dwie części. Każdą rozłóż na blasze wyłożonej papierem (ok. 25×35 cm). Piecz w 200°C przez 25-30 minut — ciasto ma być złote i napuszone. Nie otwieraj piekarnika przez pierwsze 20 minut!
Krok 3: Krem
Budynie ugotuj z mlekiem i cukrem (gęsto). Ostudź. Miękkie masło ubij mikserem, dodaj budyń po łyżce, ubijając na puszystą masę.
Krok 4: Składanie
Na jedną warstwę ciasta nałóż krem, przykryj drugą warstwą. Posyp cukrem pudrem. Schłodź w lodówce na 2-3 godziny.
Porady
- Ciasto: Nie otwieraj piekarnika podczas pieczenia — ciasto opadnie.
- Konsystencja: Masa parzona powinna być gęsta, ale dać się rozłożyć na blasze.
- Wariant: Możesz dodać do kremu 2 łyżki likieru amaretto dla eleganckiego smaku.
Jak zrobić ciasto na karpatkę (ciasto parzone)?
Karpatka powstaje z ciasta parzonego (ptysiowego) — tego samego co eklerki. Mąkę zaparza się we wrzącej wodzie z masłem, a po przestudzeniu wbija jajka. Upieczone blaty falują jak Karpaty (stąd nazwa) i wypełnia się je gęstym kremem budyniowym na maśle.
Najczęstsze problemy
- Ciasto nie rośnie — jajka dodane do zbyt gorącej masy (ścinają się) albo za mało jajek. Masa ma spływać z łyżki „wstążką”.
- Blaty opadają — piekarnik otwarty za wcześnie. Nie otwieraj przez pierwsze 25 minut.
- Krem się warzy — masło i budyń muszą mieć tę samą, pokojową temperaturę, ucierane stopniowo.
Warianty
- Z kremem bawarskim (budyń + bita śmietana) — lżejsza.
- Z kremem karpatkowym gotowym w proszku — na szybko.
FAQ
Jak długo przechowywać karpatkę?
W lodówce do 3 dni; ciasto parzone z czasem mięknie.
Czy karpatkę można mrozić?
Lepiej nie — krem maślany po rozmrożeniu zmienia konsystencję.
